Za odczuwalną ulgę po nałożeniu maści konopnej odpowiadają przede wszystkim składniki rozgrzewające i chłodzące — mentol, kamfora, kapsaicyna i salicylan metylu — a nie sam olej z nasion konopi, który pielęgnuje skórę i ułatwia masaż. Przy świeżym przeciążeniu lepiej sprawdza się wariant chłodzący, przy przewlekłej sztywności — rozgrzewający. O wyborze decyduje rodzaj dolegliwości, nie stężenie oleju w preparacie.
Co w maści konopnej naprawdę działa na bolące kolana?
Olej z nasion konopi siewnej (Cannabis Sativa Seed Oil) to składnik pielęgnacyjny: około 80% jego kwasów tłuszczowych stanowią kwasy wielonienasycone, z przewagą kwasu linolowego, a proporcja omega-6 do omega-3 jest zbliżona do 3:1 [1]. Taki profil wspiera barierę naskórkową i ogranicza utratę wody ze skóry [2]. Nałożony na skórę olej pozostaje jednak w jej warstwach powierzchniowych — nie dociera do wnętrza stawu ani do głębiej położonych tkanek.
W maści pełni więc rolę bazy: nawilża, zmniejsza ryzyko podrażnienia przez składniki rozgrzewające i daje poślizg ułatwiający dokładne rozmasowanie preparatu. Sam masaż, który rozgrzewa tkanki i pobudza miejscowe krążenie, bywa przy tym równie istotny jak skład.
Za odczucie ulgi odpowiadają inne składniki formuły. Mentol pobudza receptory TRPM8, te same, które reagują na zimno, przez co skóra odbiera sygnał chłodu bez faktycznego obniżenia temperatury [3]. Kapsaicyna z ekstraktu z papryki chili działa odwrotnie — pobudza receptory TRPV1, odpowiedzialne za odbiór ciepła, i przy regularnym stosowaniu zmniejsza wrażliwość zakończeń nerwowych w skórze [4]. Kamfora zalicza się do środków kontrdrażniących, a salicylan metylu, pochodna kwasu salicylowego, szybko przenika przez naskórek i rozgrzewa miejsce aplikacji.
Czym różnią się maści rozgrzewające, chłodzące i z CBD?
Maść konopna 10% to wariant najbardziej uniwersalny. Obok mentolu zawiera kamforę i salicylan metylu, ale chłodzi delikatnie i nadaje się do codziennego masażu napiętych mięśni. Bywa wyborem dla osób z wrażliwą skórą, które źle znoszą mocno rozgrzewające lub chłodzące preparaty.
W wersji rozgrzewającej mentol zastąpiono ekstraktem z papryki chili, czyli źródłem kapsaicyny. Obok niego znajdują się kamfora, salicylan metylu oraz olejki eukaliptusowy, cynamonowy, goździkowy, rozmarynowy i lawendowy. Efekt cieplny utrzymuje się zwykle od jednej do kilku godzin i bywa intensywny, dlatego preparaty z tej grupy wymagają ostrożności przy pierwszym użyciu.
Maść extra chłodząca opiera się na mentolu i olejku z mięty pieprzowej, uzupełnionych kamforą i olejkiem eukaliptusowym; salicylanu metylu nie zawiera. Daje wyraźniejsze orzeźwienie niż wariant 10% i sprawdza się wtedy, gdy ciepło byłoby źle tolerowane.
Maść rozgrzewająca i extra chłodząca zawierają przy tym o połowę mniej oleju konopnego niż wariant 10%, a działają wyraźniej — to najlepsza ilustracja tego, że o sile odczucia decyduje dobór składników rozgrzewających i chłodzących, nie stężenie samego oleju.
Preparaty z kannabidiolem (CBD) działają wzdłuż jeszcze innej osi. Zamiast mentolu i kapsaicyny stawiają na wysokie stężenie oleju konopnego — nawet 20% — ekstrakt z kwiatostanów i olejki roślinne, na przykład laurowy czy jałowcowy. Nie dają więc ani ostrego chłodu, ani wyraźnego ciepła, co dla części osób jest zaletą. Wielu klientów ecostory.pl uważa ten wariant za najmocniejszy spośród maści konopnych — mimo braku mentolu i kapsaicyny.
Którą maść konopną wybrać na kolana, a którą na kręgosłup?
Najprostsze kryterium to charakter dolegliwości. Na obolałe po przeciążeniu kolano, opuchnięte nogi i uczucie gorąca w okolicy stawu lepiej sięgnąć po wariant chłodzący — MedicProgress Maść konopna extra chłodząca daje najwyraźniejsze orzeźwienie, a klasyczna Maść konopna 10% chłodzi łagodniej i nadaje się do stosowania przez dłuższy czas.
Przewlekła sztywność karku i kręgosłupa, dyskomfort po długim siedzeniu oraz dolegliwości nasilające się w chłodne dni to sytuacje dla wariantu rozgrzewającego. Ciepło rozluźnia napięte mięśnie przykręgosłupowe i ułatwia ich rozmasowanie — stąd Maść konopna rozgrzewająca sprawdza się najlepiej wieczorem, przed odpoczynkiem.
Część osób źle znosi i mentol, i kapsaicynę — albo po prostu nie lubi, gdy maść mocno grzeje lub chłodzi. Dla nich dobrym wyborem są preparaty z kannabidiolem. LauroCann Forte zawiera 20% oleju konopnego i 250 mg CBD, a jego działanie opiera się na olejku laurowym, jałowcowym i salicylanie metylu — bez mentolu, kapsaicyny i kamfory.
Przy nawracających dolegliwościach sprawdza się stosowanie naprzemienne: maść chłodząca bezpośrednio po wysiłku, rozgrzewająca rano, przed rozpoczęciem aktywności. Wrażliwość na kapsaicynę i mentol jest przy tym wyraźnie indywidualna — intensywność, która jednej osobie przynosi ulgę, dla innej okaże się zbyt silna.
Jak prawidłowo stosować maść konopną?
Pojedyncza aplikacja daje chwilowe odczucie chłodu lub ciepła, ale zauważalna różnica pojawia się dopiero przy regularnym stosowaniu przez co najmniej dwa tygodnie. Dotyczy to zwłaszcza preparatów z kapsaicyną, których działanie opiera się na stopniowym zmniejszaniu wrażliwości zakończeń nerwowych.
Odpowiednią ilość maści nanosi się na oczyszczoną i osuszoną skórę, a następnie wmasowuje okrężnymi ruchami aż do wchłonięcia — zwykle dwa do trzech razy dziennie. Po aplikacji należy dokładnie umyć ręce, szczególnie po maściach rozgrzewających — kapsaicyna przeniesiona na okolice oczu mocno je podrażnia.
Uczucie pieczenia po preparatach z kapsaicyną to reakcja spodziewana, a nie oznaka uczulenia — w badaniach nad miejscową kapsaicyną zgłaszała je mniej więcej co trzecia osoba [5]. Zwykle słabnie po kilku kolejnych aplikacjach. Jeśli jednak towarzyszy mu wysypka, obrzęk lub świąd, stosowanie należy przerwać.
Przed pierwszym użyciem warto wykonać próbę uczuleniową na wewnętrznej stronie przedramienia i odczekać dobę. Maści nie nakłada się na uszkodzoną skórę, rany ani w okolice błon śluzowych. Salicylan metylu znajduje się w maści 10%, rozgrzewającej i w LauroCann Forte — osoby uczulone na salicylany powinny sięgnąć po wariant extra chłodzący, który go nie zawiera. Kobiety w ciąży oraz osoby stosujące inne preparaty miejscowe powinny skonsultować się z lekarzem. Maści rozgrzewających nie nakłada się bezpośrednio przed wyjściem na upał ani pod ciasny opatrunek okluzyjny.
Najczęściej zadawane pytania
Czy wyższe stężenie oleju konopnego oznacza mocniejszą maść?
Nie. Maść konopna 10% zawiera dwa razy więcej oleju z nasion konopi niż wariant rozgrzewający i extra chłodzący, a działa najłagodniej z całej trójki. O sile odczucia decydują mentol, kamfora, kapsaicyna i salicylan metylu. Olej konopny odpowiada za pielęgnację skóry i poślizg podczas masażu, nie za intensywność chłodzenia czy rozgrzewania.
Na jak długo wystarcza opakowanie maści konopnej?
Przy stosowaniu dwa do trzech razy dziennie na jeden staw opakowanie 250 ml starcza na kilka tygodni regularnej pielęgnacji — czyli mniej więcej na okres, po którym ocenia się efekty. Maści MedicProgress dostępne są też w opakowaniach 100 ml, wygodniejszych do stosowania doraźnego i w podróży.
Czy maść konopna pomoże przy zmianach zwyrodnieniowych kolana?
Maści konopne są kosmetykami i działają miejscowo na skórę — nie wpływają na sam staw ani na toczące się w nim zmiany. Przy zdiagnozowanym zwyrodnieniu sprawdzają się jako uzupełnienie postępowania ustalonego z lekarzem: masaż z maścią rozluźnia mięśnie wokół stawu i poprawia komfort ruchu.
Źródła
- 1. Callaway J.C. (2004). Hempseed as a nutritional resource: An overview. Euphytica, 140(1–2), 65–72.
- 2. Ripoll L., Mnekin L. (2021). Topical Use of Cannabis sativa L. Biochemicals. Cosmetics, 8(3), 85.
- 3. Pergolizzi J.V., Taylor R., LeQuang J.A., Raffa R.B. (2018). The role and mechanism of action of menthol in topical analgesic products. Journal of Clinical Pharmacy and Therapeutics, 43(3), 313–319.
- 4. Knotkova H., Pappagallo M., Szallasi A. (2008). Capsaicin (TRPV1 agonist) therapy for pain relief: farewell or revival? The Clinical Journal of Pain, 24(2), 142–154.
- 5. Tshering G., Posadzki P., Kongkaew C. (2024). Efficacy and safety of topical capsaicin in the treatment of osteoarthritis pain: A systematic review and meta-analysis. Phytotherapy Research, 38(7), 3695–3705.
Pozostaw komentarz